شناسایی ترکیب‌های تشکیل‌دهندۀ اسانس و بررسی ساختارهای ترشحی گیاه Grammosciadium scabridium Boiss. در مرحلۀ میوه‌دهی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار، دانشکدۀ علوم پایه، دانشگاه لرستان.

چکیده

جنسGrammosciadium متعلق به تیرۀ چتریان است و در ایران سه گونه دارد که در مناطق معتدله می‌رویند و برای تغذیۀ دام‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرند. گونۀGrammosciadium scabridiumاز استان لرستان جمع‌آوری گردید و پس از خشک کردن گیاه در سایه، اسانس‌گیری از سرشاخه‌های میوه‌دار با روش تقطیر با آب انجام شد. شناسایی ترکیبات موجود در اسانس به وسیلۀ کروماتوگراف گازی (GC) و کروماتوگراف گازی متصل به طیف سنج جرمی (GC/MS) صورت گرفت. مطالعات آناتومیکی نیز توسط روش رنگ‌آمیزی مضاعف صورت گرفت.آنالیز اسانسG. scabridiumدرمرحلۀ میوه‌دهیمنجر به شناسایی 24 ترکیب شد که 5/94 درصد از کل اسانس را شامل می‌شود و مهم‌ترین ترکیب‌های آن شامل سیکلوهگزن-1-اون (53/29 درصد)، لیمونن (09/17درصد)، آپیول (78/11درصد) می‌باشند. بررسی‌های آناتومیکی نیز نشان داد که ساقۀ این گیاه نه ضلعی است و دارای 40-44 عدد کانال ترشحی در پوست و مغز، به‌ویژه در مناطقی که بافت‌های کلانشیمی وجود دارند، می‌باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Essential oil composition and identifying secretory structures of Grammosciadium scabridium Boiss in fruiting stage

نویسنده [English]

  • Hamzeh Amiri

Associate Professor, Faculty of Basic Sciences, Lorestan University.

چکیده [English]

The genus Grammosciadium DC. (Apiaceae) consists of three species in Flora of Iran.  Generally, they are located in temperate and are considered to be attractive animal foods. The aerial parts of Grammosciadium scabridiumin fruiting stage were collected from Lorestan Province, Iran. Collected plant materials were dried in shade and were hydro distillated using a Clevenger apparatus. Substances in the oil were analyzed by capillary gas chromatography (GC) and GC/MS. The anatomical studies were carried out using double staining method. GC and GC/MS analyses of the essential oil resulted in the identification of 36 compounds, representing 89.3% the total oil. Major constituents of the oil were 2- Cyclohexen- 1- one (29.53%), limonene (17.09%), apiol (11.78%). The anatomical studies showed that the stem has a nine-sided polygon structure and 40-44 secretory canals were found in the cortex and pith.

کلیدواژه‌ها [English]

  • : Anatomy
  • Apiole
  • 2- Cyclohexen- 1- one
  • Grammosciadium scabridium
  • Limonene
  • Secretory structure

 

-          چراغی، ج.، ولدی، ع. (1389) بررسی اثر ضد دردی و ضد التهابی ترکیب لیمونن موجود در گیاهان دارویی. فصلنامة تحقیقات گیاهان دارویی و معطر ایران، 26(3): 415-422.

-          حقیرالسادات، ف.، وحیدی، ع.، عظیم زاده، م.، کلانتر، م.، برنارد، ف.،  حکم اللهی، ف. (1391)  بررسی ترکیب های مؤثره و خواص آنتی اکسیدانی اسانس گیاه دارویی زنیان استان یزد. مجله دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، 11: 197-206.

-          شفیع زاده، ف. (1381) گیاهان دارویی استان لرستان. انتشارات حیان، 254 صفحه. تهران.

قهرمان، ا. (1372) کوروموفیت های ایران. مرکز نشر دانشگاهی، جلد دوم. تهران.

-          مظفریان، و. (1375)  فرهنگ نامهای گیاهان ایران. انتشارات فرهنگ معاصر. تهران.

-          Adams, R.P. (2001) Identification of essential oil component by Gas Chromatography/Mass spectroscopy. Allured Publ.Crop. Pp 69-351. Illinois,

-          Al-Hajj, N.Q.M., Wang, H., Mohammed A.A. Gasmalla, M.A.A., Ma, C., Thabit, R., Rahman, M.R.T. and Tang, Y. (2014) Chemical composition and antioxidant activity of the essential oil of Pulicaria inuloides. Journal of Food and Nutrition Research 2 (5): 221-227.

-          Bani, B., Mavi, O. and Adigüzel, N. (2011) Morphological and Anatomical Notes on a Local Endemic Species: Grammosciadium confertum Hub.-Mor. & Lamond (Umbelliferae). Biological Diversity and Conservation 4(1): 1-6.

-          Chowdhury, J.U., Bhuiyan, M.N.I. and Begum, J. (2009) Constituents of leaf and fruits essential oil of Carum roxburghianum Benth. Journal of Scientific Research 1 (1): 160-163.

-          Küçükboyacı, N., Demirci, B., Adıgüzel, N., Bani B. and Başer K.H.C. (2015) Volatile compounds from the aerial part and fruits of Grammosciadium pterocarpum Boiss. growing in Turkey. Journal of  Essential Oil Research 27: 177-181.

-          Küçükboyacı, N., Demirci, B., Ayaz, F.,  Bani. B  and Adıgüzel, N. (2016) Composition of the essential oils of the subgenus Grammosciadium from Turkey; G. confertum, G. cornutum, G. macrodon subsp. macrodon, G. macrodon subsp. nezaketae and G. daucoides. Record of Natural Products 10(5): 572-581.

-          Metcalfe,C.R. and Chalk, L. (1957) Anatomy of the Dicotyledons. Oxford at The Clarendon Press. London.

-          Nazemiyeh, H., Delazar, A., Movahedin, N., Jodari, M., Imani, Y., Ghahramani, M.A., Nahar, L. and  Sarker, S.D. (2009) Free radical scavengers from the aerial parts of Grammosciadium platycarpum Boiss. & Hausskn. (Apiaceae) and GC-MS analysis of the essential oils from its fruits, Revista Brasileira de Farmacognosia 19: 914-918.

-          Nickavar, B., Kamalinejad, M. and Mohandesi, S. (2006) Comparison of the Components of the essential oils from leaves and fruits of Grammosciadium platycarpum. Chemistry of Natural Compounds 426: 559-560.

-          Nori-Sharg, D., Raftari, S. and Deyhimi, F. (2007) Analysis of the essential oil of Grammosciadium scabridium Boiss. From Iran. Flavour and Fragrance Journal 22: 350-351.

-          Sonboli, A., Salehi, P., Kanani, M.R. and Nejad-Ebrahimi, S. (2005)Antibacterial   and antioxidant activity and essential oil composition of Grammosciadium Scabridium Boiss, from Iran.  Zeitscrift fur Naturforsch 60c: 534-538.

-          Sonboli, A., Eftekhar, F., Yousefzadi, M. and Kanani, MR. (2005) Antibacterial activity and chemical composition of the essential oil of Grammosciadium platycarpum Boiss. From Iran, Zeitscrift fur Naturforsch 60c: 30-34.

-          Yüce, E., Yavuz Paksoy, M. and Bagci, E. (2016) Essential oil composition of two Grammosciadium DC Species, G. platycarpum (Boiss et Hausskn) Schischk and G. macrodon Boiss (Apiaceae), from Turkey. Tropical Journal of Pharmaceutical Research 15(2): 411-414.